Στο δικαστικό «μάτι» τα data centers διεθνώς: Πλήθος αγωγών για ζημιά στο περιβάλλον

Στο επίκεντρο δικαστικών προσφυγών που σχετίζονται με το κλίμα και το περιβάλλον βρίσκονται ολοένα και περισσότερο παγκοσμίως τα data centers (κέντρα δεδομένων), όπως αποκαλύπτει νέα έκθεση. 

Σε ανάλυση περίπου 3.600 αγωγών και προσφυγών που σχετίζονται με το κλίμα και έχουν κατατεθεί από το 2015, η τελευταία ετήσια ανασκόπηση για τη δικαστική διαμάχη γύρω από το κλίμα από τη London School of Economics (LSE) διαπίστωσε αυξανόμενο αριθμό υποθέσεων που αμφισβητούν τις πηγές ενέργειας, την κατανάλωση νερού και την ατμοσφαιρική ρύπανση των κέντρων δεδομένων, τα οποία έχουν σημαντικές κλιματικές επιπτώσεις.

Μία από τις πρώτες υποθέσεις κατατέθηκε το 2020 στο Σαντιάγκο, την πρωτεύουσα της Χιλής, όπου η Google σχεδίαζε την κατασκευή ενός τεράστιου κέντρου δεδομένων στην περιοχή Cerrillos.

Μια ομάδα κατοίκων και το τοπικό δημοτικό συμβούλιο προσέβαλαν τις άδειες που είχαν χορηγηθεί στην παγκόσμια τεχνολογική εταιρεία, εκφράζοντας ανησυχίες για τις επιπτώσεις του έργου στα ήδη επιβαρυμένα από την κλιματική αλλαγή αποθέματα νερού της πόλης, σύμφωνα με τον Guardian. 

Η προσφυγή κατάφερε να αναστείλει το έργο στο Cerrillos -με το σκεπτικό ότι οι κλιματικές επιπτώσεις δεν είχαν αξιολογηθεί επαρκώς- αλλά όχι να σταματήσει τη γενικότερη έκρηξη στην κατασκευή κέντρων δεδομένων, η οποία επιβαρύνει περαιτέρω τους υγροτόπους της Χιλής που ήδη πλήττονται από ξηρασία.

Hotspot δικαστικών προσφυγών η Ιρλανδία

Η έκθεση της LSE χαρακτήρισε την Ιρλανδία ως “hotspot”  δικαστικών προσφυγών κατά κέντρων δεδομένων. Η κυβέρνηση επιδιώκει την περαιτέρω ανάπτυξη του κλάδου, παρότι αυτός ήδη καταναλώνει πάνω από το ένα πέμπτο της ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας.

Τον Δεκέμβριο, η Commission for the Regulation of Utilities (CRU) ανακοίνωσε ότι οι «μεγάλοι καταναλωτές ενέργειας», όπως τα κέντρα δεδομένων, θα μπορούν να λειτουργούν με ορυκτά καύσιμα για τα επόμενα έξι χρόνια, μετά τα οποία θα πρέπει να καλύπτουν τουλάχιστον το 80% των ενεργειακών αναγκών τους από ανανεώσιμες πηγές. Ωστόσο, οι οργανώσεις Friends of the Irish Environment, Friends of the Earth Ireland και ClientEarth ζητούν δικαστικό έλεγχο της απόφασης, υποστηρίζοντας ότι θα παγιώσει την εξάρτηση της Ιρλανδίας από ακριβό και υψηλών εκπομπών ορυκτό αέριο για πολλά ακόμη χρόνια.

Η Friends of the Irish Environment έχει καταθέσει και άλλες προσφυγές σχετικά με data centers στην Ιρλανδία, μεταξύ των οποίων μία κατά της Environmental Protection Agency για την έγκριση έργου στο Νότιο Δουβλίνο.

ΗΠΑ

Παράλληλα, αναπτύσσεται αυξανόμενη νομική αντίδραση κατά των κέντρων δεδομένων και στις ΗΠΑ. Στην Καλιφόρνια, η πόλη Πίτσμπουργκ υποχρεώθηκε πλέον να απαιτεί από ένα data center να χρησιμοποιεί ανανεώσιμη ενέργεια για την τροφοδότησή του και ανακυκλωμένο νερό για την ψύξη των διακομιστών του. Παράλληλα, εκκρεμούν δικαστικές υποθέσεις στις πολιτείες Τζόρτζια και Πενσυλβάνια κατά κρατικών ρυθμιστικών αρχών που ενέκριναν νέες υποδομές ορυκτών καυσίμων συνδεδεμένες με κέντρα δεδομένων.

Μια άλλη υπόθεση στο Μισσισίπι, υποστηρίζει ότι η xAI του Μασκ παραβιάζει τον Clean Air Act, θέτοντας σε λειτουργία φορητές γεννήτριες φυσικού αερίου μεθανίου χωρίς τις απαιτούμενες άδειες. Η υπόθεση, που κατατέθηκε από την National Association for the Advancement of Colored People, υποστηρίζει ότι οι γεννήτριες αυτές δημιουργούν σοβαρούς κινδύνους για τη δημόσια υγεία των γειτονικών μαύρων και μειονοτικών κοινοτήτων. Το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ προσπαθεί να εμποδίσει τη συνέχιση της αγωγής, ισχυριζόμενο ότι το έργο της εταιρείας είναι ουσιώδες για την οικονομία.

Ηνωμένο Βασίλειο

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, ακτιβιστές προσέφυγαν δικαστικά κατά της κυβερνητικής απόφασης να επιβάλει την κατασκευή ενός «υπερκλίμακας» (hyperscale) κέντρου δεδομένων στο Buckinghamshire. Η μη κερδοσκοπική οργάνωση τεχνολογικής δικαιοσύνης Foxglove και η περιβαλλοντική φιλανθρωπική οργάνωση Global Action Plan, με νομική εκπροσώπηση από τ Leigh Day, υποστήριξαν ότι η απόφαση αγνόησε τις ανάγκες του έργου σε ηλεκτρική ενέργεια και νερό και δεν αξιολόγησε επαρκώς τις κλιματικές του επιπτώσεις.

Έκτοτε, η κυβέρνηση παραδέχθηκε ότι υπήρχαν αδυναμίες στη διαδικασία και η προσφυγή αποσύρθηκε. Ο κατασκευαστής του έργου αναγνωρίζει πλέον ότι τα μέτρα περιορισμού των περιβαλλοντικών επιπτώσεων θα πρέπει να καταστούν δεσμευτικά μέσω σύμβασης με το τοπικό συμβούλιο.

Η έκθεση του LSE αναφέρει ότι οι υποθέσεις τόσο στις ΗΠΑ όσο και στο Ηνωμένο Βασίλειο δείχνουν πώς οι δικαστικές προσφυγές «μπορούν να οδηγήσουν σε αλλαγές στη λήψη αποφάσεων που σχετίζονται με το κλίμα ακόμη και χωρίς ευνοϊκές δικαστικές αποφάσεις».