Σκέψου να περπατάς στον δρόμο ή να είσαι έξω για ποτό ή να είσαι στο γυμναστήριο -να υπάρχεις, τέλος πάντων, κάπου εκτός σπιτιού. Και να έρχεται ένας άγνωστος να σου μιλήσει -αυτός ο άγνωστος σε βγάζει βίντεο με τα γυαλιά του και δεν το ξέρεις. Θα το αναρτήσει αργότερα -ούτε αυτό το ξέρεις. Στα σχόλια, άλλοι άντρες, θα πέσουν να σε φάνε. Εσύ μπορεί να μην το μάθεις και ποτέ.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Τα γυαλιά αυτά είναι τα Meta Glasses και τα διαφημίζει η Κάιλι Τζένερ. Ναι, αυτή που την είδαμε να μεγαλώνει μπροστά στην κάμερα και ξέρει πολύ καλά πώς είναι να παρακολουθούν κάθε σου κίνηση, να δημοσιεύουν κόντεντ με το πρόσωπό σου που εσύ δεν έχεις ιδέα ότι υπάρχει και να θεωρούν αναφαίρετο δικαίωμα να σχολιάσουν τις δικές σου στιγμές. Κι αυτό είναι πιο προβληματικό απ’ όσο πιστεύεις.
Μετά την Κάιλι θα έρθουν κι άλλοι σελέμπριτι. Θα πάρουν αρκετά χρήματα από εταιρείες όπως η Meta (γιατί σίγουρα θα ακολουθήσουν κι άλλοι το παράδειγμα) και θα πείσουν κόσμο ότι χρειάζεται προϊόντα που παίρνουν προσωπικά δεδομένα άλλων ανθρώπων, χωρίς συναίνεση.
Δεν είναι μόνο το κομμάτι της ιδιωτικότητας εδώ -είναι θέμα ασφάλειας.
Φοράς τα γυαλιά σου, βιντεοσκοπείς κόσμο και μιλάς με το ΑΙ. H Meta ανακοίνωσε όμως ότι σύντομα θα μπορείς να ταυτοποιείς αγνώστους και να παίρνεις πληροφορίες για εκείνους μέσω βάσεων δεδομένων που δημιουργούνται με Τεχνητή Νοημοσύνη. Και να διαχειρίζεσαι αυτές τις πληροφορίες όπως εσύ νομίζεις.
Θα μου πεις, γιατί να το θέλει κανείς όλο αυτό; Ποιος να το θέλει; Παραβιαστικοί άντρες, είναι η απάντηση.
«Το να φωτογραφίζεις ανθρώπους σημαίνει να τους παραβιάζεις. Να τους βλέπεις όπως δεν θα δουν ποτέ οι ίδιοι τον εαυτό τους. Να αποκτάς μια γνώση γι’ αυτούς που οι ίδιοι δεν μπορούν ποτέ να αποκτήσουν. Η φωτογραφία μετατρέπει τους ανθρώπους σε αντικείμενα που μπορούν να γίνουν συμβολικά κτήμα κάποιου.
Όπως ακριβώς η φωτογραφική μηχανή αποτελεί μια εξευγενισμένη εκδοχή του όπλου, έτσι και το να φωτογραφίζεις κάποιον είναι ένας υποσυνείδητος φόνος -ένας ήπιος φόνος, ταιριαστός σε μια θλιμμένη, φοβισμένη εποχή».
Αυτό έγραφε η Σούζαν Σόνταγκ στο «Περί Φωτογραφίας» το 1977. Πού να ήξερε ότι 49 χρόνια μετά, με μόνο 378 ευρώ, θα μπορούσε κανείς να αγοράσει «smart glasses» που μπορούν να καταγράφουν κόσμο χωρίς να το γνωρίζει. Κι ότι άντρες θα είχαν ολόκληρα προφίλ στα σόσιαλ με αποκλειστικό κόντεντ τη μη συναινετική βιντεοσκόπηση γυναικών.
Dating coaches, incels -μισογύνηδες στα σόσιαλ, πες το όπως θες, βγαίνουν παγανιά. Δεν τους ενδιαφέρει η τεχνολογία. Η πρόσβαση είναι που τους νοιάζει. Η αίσθηση ότι μπορούν να σε πλησιάσουν χωρίς να το επιλέξεις, να σε παρατηρήσουν χωρίς να το καταλάβεις, να σε καταγράψουν χωρίς να συναινέσεις και, αργότερα, να σε εκθέσουν μπροστά σε χιλιάδες αγνώστους. Γιατί αυτό ήταν ανέκαθεν ο πυρήνας της πατριαρχίας: ο έλεγχος. Το βλέμμα που σε ακολουθεί. Η πεποίθηση ότι το σώμα σου, το πρόσωπό σου, οι αντιδράσεις σου δεν ανήκουν σε εσένα, αλλά σ’ εκείνους.
Απλώς μπες στα σόσιαλ και δες το -συμβαίνει ήδη. Άντρες πλησιάζουν γυναίκες στον δρόμο, στο γυμναστήριο, στο μετρό, σε καφετέριες. Τις βιντεοσκοπούν χωρίς να το γνωρίζουν, αξιολογούν την εμφάνισή τους, σχολιάζουν αν είναι «wife material», αν είναι «εύκολες», αν τους χαμογέλασαν αρκετά, αν άξιζαν τον χρόνο τους. Και από κάτω χιλιάδες σχόλια τις αναλύουν σαν να είναι χαρακτήρες σε σειρά. Κανείς δεν τις ρώτησε αν θέλουν να συμμετέχουν σε όλο αυτό.
@confidencebymike_ If you want to get better at talking to girls comment "approach" for my approach anxiety busting protocol
♬ original sound – confidencebymike
Αυτό υπήρχε και πριν τα «εξυπνα γυαλιά». Μαζί του, υπήρχε και μία, έστω μικρή, πιθανότητα να πάρεις χαμπάρι ότι σε καταγράφουν. Να φύγεις, να αντιδράσεις, να ζητήσεις να σβήσουν τα βίντεο από το κινητό. Τώρα δεν μπορείς να γνωρίζεις.
Και σαν να μην έφτανε αυτό, έρχεται και το ΑΙ. Όχι μόνο για να καταγράφει, αλλά και για να αναγνωρίζει. Να συνδέει πρόσωπα με πληροφορίες. Να απαντά ποι@είσαι, πού μπορεί να δουλεύεις, τι έχεις δημοσιεύσει δημόσια. Και ποιος ξέρει τι άλλο.
Ας μην κοροϊδευόμαστε, μεταξύ μας είμαστε. Οι πρώτοι που θα αξιοποιήσουν τέτοιες δυνατότητες δεν θα είναι άνθρωποι που θέλουν απλώς να βρουν το όνομα μιας γάτας που συνάντησαν στο πάρκο. Θα είναι stalkers. Κακοποιητικοί. Άντρες που θεωρούν ότι μια γυναίκα τούς «χρωστάει» την προσοχή της. Εκείνοι που σήμερα φτιάχνουν Excel με γυναίκες, ανταλλάσσουν φωτογραφίες χωρίς συναίνεση, δημοσιεύουν revenge porn, οργανώνουν ομάδες για να βαθμολογούν σώματα και να εντοπίζουν εν δυνάμει θύματα.
Ίσως το τελευταίο πράγμα που χρειαζόμασταν το 2026 (και γενικά) να ήταν μια κάμερα που δεν φαίνεται. Αλλά η Meta θα συνεχίσει να το πουλά ως καινοτομία. Οι influencers θα συνεχίσουν να το παρουσιάζουν ως το επόμενο κουλ πράγμα που θα σου αλλάξει τη ζωή. Κι όσο εκείνοι πλουτίζουν, εμείς θα ψάχνουμε τρόπους να επιβιώσουμε.
